Mô hình trồng cây lá khôi đem lại hiệu quả kinh tế

Mô hình trồng cây lá khôi đang được các địa phương phát triển và nhân rộng. Mang lại hiệu quả kinh tế giúp các hộ gia đình có thêm thu nhập…

Giới thiệu về cây lá khôi

(*) Tên gọi và Đặc điểm

  • Cây lá khôi hay còn gọi là khôi tía (Khôi nhung) tên khác: Cơm nguội rừng, Động lực, Đơn tướng quân.. Tên khoa học có tên gọi là Ardisia silvestris Pitard. Là một loại thực vật có hoa trong họ Anh Thảo được đồng bào dân tộc Dao, Tày, Nùng, Mường… Khai thác và sử dụng để chữa đau dạ dày từ lâu đời.
  • Cây nhỏ, mọc thẳng đứng, cao chừng 2m. Thân rỗng xốp, ít phân nhánh. Lá tập trung ở đầu ngọn, mọc so le. Phiến lá nguyên, có răng cưa nhỏ và mịn, thon dài 15 – 40 cm, rộng 6 – 12 cm. Mặt trên mầu lục sẫm, mịn như nhung, mặt dưới màu tím đỏ, gân nổi hình mạng lưới. Hoa mọc thành chùm, màu trắng pha hồng tím, gồm 3 lá đài và 3 cánh hoa. Quả mọng, hình cầu, đường kính 7 – 8mm, có điểm tuyến, 1 hạt, hạt hình cầu, lõm ở gốc. Khi chín có màu đỏ.

Mô hình trồng cây lá khôi

Cây lá khôi (mô hình trồng cây lá khôi)

(*) Cây khôi nhung mọc ở đâu?

  • Là loài thực vật thường mọc dưới tán rừng thường xanh mưa ẩm nhiệt đới, đai cao dưới 1000m. Phân bố rộng ở nhiều tỉnh như: Quảng Ninh, Bắc Giang, Vĩnh Phúc, Hà Tây, Hoà Bình..

Mô hình trồng cây lá khôi

Cây lá khôi được coi là một loại cây dược liệu quý hiếm dùng được chữa các bệnh dạ dày, đau bụng. Dân gian còn dùng nó để điều trị 1 số bệnh viêm họng, viêm phế quản, chữa mề đay, mẩn ngứa, thấp khớp…Chính vì những công dụng từ cây Khôi nhung đem lại đồng thời căn cứ từ điều kiện thực tiễn của nó. vốn là cây mọc tự nhiên phổ biến tại nhiều địa phương, việc phát triển mô hình trồng cây lá khôi theo hướng sản xuất không chỉ có ý nghĩa về kinh tế mà còn giúp khôi phục môi trường sinh thái rừng bản địa.

Bên cạnh đó, về phát triển cây dược liệu cũng được Đảng, nhà nước ta đặc biệt quan tâm. (Quyết định số 1976/QĐ-TTg, ngày 30/10/2013 của Thủ tướng chính phủ về phê duyệt quy hoạch tổng thể về phát triển cây dược liệu đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030). Phát triển nguồn dược liệu trên cơ sở sử dụng có hiệu quả mọi tiềm năng về điều kiện tự nhiên và xã hội để phát triển các vùng dược liệu; gắn với bảo tồn và khai thác nguồn dược liệu tự nhiên.

Từ những lý do trên, mô hình trồng cây lá khôi vừa phát triển các thế mạnh của địa phương, vừa đem lại giá trị kinh tế góp phần ổn định thu nhập. Tạo công việc làm lâu dài cho đoàn viên thanh niên và nhân dân địa phương. Phát triển cây dược liệu theo hướng sản xuất hàng hóa đáp ứng nhu cầu thị trường trong và ngoài nước.

Vườn ươm giống cây lá khôi

Mô hình trồng cây lá khôi

(*) Cách trồng cây lá khôi (mô hình trồng cây lá khôi)

* Nhân giống

Cách 1: Nhân giống từ hạt

– Hạt nên chọn hạt chín đem gieo ngay sau khi thu hái và ươm trong cát ẩm.

– Sau khi ươm từ 15 đến 20 ngày hạt bắt đầu nảy mầm. Khi hạt nảy mầm đánh cấy vào trong bầu.

– Thành phần ruột bầu 1/2 cát + 1/2 sét, tốt nhất dùng đất từ phân giun.

– Khi ươm bầu cần đặc biệt chú ý phải đặt dưới bóng râm, hàng ngày tưới nước đủ ẩm. Sau 3 tháng cây con có thể xuất vườn.

Cách 2: Nhân giống bằng hom (thân cây)

– Nên lấy từ cây mẹ, tốt nhất chọn những hom có đường kính từ 1-1,5cm.

– Cắt từng đoạn hom từ 20-35cm. Cắt đến đâu giâm trên cát ẩm đến đấy. Sau khi hom ra rễ đánh lên cấy vào bầu (giống như hạt).

– Sau khi hom xong có bầu cây nên đào đất đặt cây ngay ngắn, lấp đất đầy hố, nén chặt, tủ lá cây hoặc cỏ khô kín mặt hố.

– Chọn đất nơi ẩm, tốt nhất ven các khe suối, độ tàn che cao. – Do đây là cây thuộc dòng dây leo nên cần thiết phải làm giàn leo.

* Chọn đất và bón phân

– Chọn đất nơi ẩm, tơi xốp, nhiều mùn, tốt nhất ven các khe suối, độ tàn che cao. Đất được cày ải, bừa kỹ, đảm bảo tơi xốp cày sâu 20 – 30 cm. Lần cày bừa lần cuối kết hợp với trừ sâu, bệnh, diệt cỏ…

– Bón lót 0,2kg hỗn hợp phân chuồng + NPK đã được ủ sẵn theo tỉ lệ 1kg NPK + 20kg phân chuồng hoai mục. Phân được ủ trước khi trồng 20-30 ngày. Trộn đều với đất trong hố trước khi trồng cây 7-10 ngày.

* Mật độ trồng

–  Mật độ, khoảng cách trồng: mật độ trồng 62.000 cây/ha. Theo khoảng cách cây cách cây 0,4m, hàng cách hàng 0,4 m.

–  Đây là cây ưa mát nên cần độ che phủ từ 0,6-0,7 dể đảm bảo cây phát triển tốt.

* Cách trồng

– Dùng tay hoặc dao đào 1 lỗ nhỏ ở giữa hố đã ủ phân sâu hơn chiều dài của bầu cây 1-2cm. Dùng kéo hoặc dao cắt vỏ bầu, đặt cây vào giữa hố vừa đào, đặt nhẹ nhàng để tránh làm vỡ bầu. Giữ cho cây thẳng và lấp đất lèn chặt bầu. Đối với rừng trồng thuần loài ta phải che lưới đen bên trên để che nắng cho cây và giữ ẩm cho cây.

* Thời vụ trồng

– Để cây con có thể sinh trưởng tốt nhất ta nên trồng vào mùa xuân hoặc đầu mùa mưa khi đất đủ ẩm, có thể trồng ở vụ thu.

  • Vụ xuân trồng vào tháng 3 – 4.
  •  Vụ xuân – hè trồng vào tháng 6 – 7.

Đây là kĩ thuật phổ biến tốt nhất cho mô hình trồng cây lá khôi đạt hiệu quả

* Phương thức trồng (Các mô hình trồng cây lá khôi)

– Trồng hỗn giao: Trồng xen với một số loài cây khác dưới tán rừng.

– Trồng thuần loài: Trồng theo băng, rạch hoặc theo đám dưới tán rừng thường xanh.

– Nếu trồng cây lá khôi tại vườn nhà hoặc trong thùng xốp cần chú ý. chọn thùng xốp có độ thoát nước tốt, đặt nơi bóng râm góc khuất hoặc sử dụng lưới che mát.

* Chăm sóc

– Thường xuyên kiểm tra độ ẩm của vườn cây. Nếu thấy cây bị thiếu nước phải tiến hành tưới bổ xung 1-2 lần/tuần.

– Xử lí cỏ dại và trồng dặm lại những cây bị chết. Khi cây đã lên tốt có thể phun thêm phân bón lá hoặc bón thêm phân chuồng hoai mục + NPK tăng lớp mùn cho đất để cây khôi sinh trưởng nhanh hơn.

– Kiểm tra nếu có sâu ăn lá thì nên có biện pháp xử lí kịp thời. Hiện tại có rất ít loài sâu hại đến cây khôi. Không cho trâu, bò và các loại gia súc khác vào vườn cây.

* Thu hoạch

– Sau khi trồng 4 – 5 tháng có thể thu hái lứa lá đầu. Chọn những lá già, bánh tẻ phía dưới ngọn, hái bằng tay hoặc dùng kéo cắt sát cuống lá, để lại các lá non phía trên.

– Thường thu hái lá vào mùa hè – thu. Mỗi năm lá khôi cho thu hoạch từ 4 – 5 lứa/năm. Mỗi lượt thu hoạch cho thu 0.5 – 1kg lá tươi/cây, lượng thu tăng theo các năm.

– Cây khôi nhung cho thu hoạch trên 10 năm.

– Sau khi thu lá tươi về phơi nắng cho tái rồi hong và ủ trong râm.

Công dụng của cây lá khôi 

(*) Công dụng chữa các loại bệnh

–  Trong dân gian người ta thường dùng lá khôi như một loại thảo dược để hỗ trợ điều trị các loại bệnh như:

+ Bệnh viêm loét dạ dày tá tràng, trào ngược dạ dày, đau dạ dày..

+ Chữa mẩn ngứa, mề đay và dị ứng

+ Chữa mẩn ngứa, mề đay và dị ứng

+ Điều trị viêm phế quản và viêm họng

+ Trị ghẻ lở

+ Trị chứng mẩn ngứa do dị ứng

+ Trị chứng phát ban do phong nhiệt

Video về công dụng chữa dạ dày của lá khôi-BS.Lá Văn Khôi

(*) Rễ khôi nhung ngâm rượu

– Rễ khôi nhung đem ngâm rượu, là cách mà cộng đồng người Dao vẫn hay làm. Rượu ngâm từ khôi nhung có công dụng bổ máu. Lấy 60 – 80g rễ khôi nhung rồi cắt nhỏ, phơi khô. Sau đó chúng ta ngâm với 5 lít rượu trắng trong khoảng 1 tháng, mỗi lần sử dụng khoảng 30ml.

Kết luận về mô hình trồng cây lá khôi

Kĩ thuật trồng cây lá khôi không khó. Chỉ cần làm theo hướng dẫn trên đây là có thể phát triển kinh tế hiệu quả từ loại dược liệu quý này. Giá bán cây lá khôi tươi giao động vào khoảng 25-30 ngàn đồng/kg, Lá khôi khô từ 200-300 ngàn đồng/kg. Với thu nhập ổn định như vậy việc phát triển hình trồng cây lá khôi sẽ tạo việc làm cho lao động và tăng thu nhập cho gia đình ở các địa phương. Góp phần giảm nghèo bền vững. Cây khôi nhung có thể trồng xen dưới tán rừng lâm nghiệp. Thời gian được thu hoạch nhanh, giá trị kinh tế cao. Gia đình có thể tận dụng diện tích đất để trồng.

Bài viết trên đã giới thiệu về mô hình trồng cây lá khôi đem lại hiệu quả kinh tế. Các bạn có thể tham khảo để phát triển mô hình này để cải thiện đời sống kinh tế của gia đình. Mọi thắc mắc cần tư vấn có thể liên hệ qua số hotline: 0832 555 828

Chúc các bạn sớm thành công! Nếu thấy hay hãy like và chia sẻ bài viết này nhé!

>> Tin liên quan

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *